HƯỚNG DẪN NHIỆM VỤ TRỌNG TÂM
MÔN HÓA HỌC THCS, THPT – NĂM HỌC 2020-2021
Thực hiện nhiệm vụ Giáo dục trung học năm học 2020-2021 tại Công văn số 2384/SGDĐT-GDTrH ngày 15/9/2020 của Sở Giáo dục và Đào tạo, Sở hướng dẫn các đơn vị triển khai dạy học bộ môn Hóa học cấp THCS, THPT năm học 2020-2021 như sau:
- Xây dựng kế hoạch giáo dụcmôn học
– Trên cơ sở chương trình giáo dục phổ thông, chuẩn kiến thức, kĩ năng môn Hóa học từng cấp học của Bộ GDĐT; các trường THCS, THPT cần chủ động, linh hoạt hơn trong việc xây dựng và thực hiện kế hoạch giáo dục định hướng phát triển năng lực học sinh theo khung thời gian 35 tuần (học kỳ I: 18 tuần, học kỳ II: 17 tuần), phù hợp với điều kiện của từng trường. Đảm bảo thời gian kết thúc học kì I, kết thúc năm học thống nhất trong thành phố.
– Các tổ, nhóm chuyên môn và từng giáo viên chủ động biên soạn lại phân phối chương trình (kế hoạch dạy học). Thực hiện việc sắp xếp lại thứ tự các bài, các nội dung trong từng bài; phân bố lại thời lượng tổ chức dạy học các bài, các chương một cách hợp lí; xây dựng các chủ đề theo hướng dẫn. Việc biên soạn lại PPCT phải đảm bảo tính logic của mạch kiến thức, đảm bảo tổng thời lượng của môn học trong mỗi học kì, không cắt xén nội dung chương trình, thực hiện đủ các bài kiểm tra, đánh giá.
– Kế hoạch dạy học (PPCT) của tổ/nhóm chuyên môn, giáo viên phải được lãnh đạo nhà trường phê duyệt trước khi thực hiện và là căn cứ để thanh tra, kiểm tra. Trên cơ sở kế hoạch dạy học đã được phê duyệt, tổ/nhóm chuyên môn, giáo viên có thể thiết kế tiến trình dạy học theo chủ đề mà không nhất thiết phải theo bài/tiết trong sách giáo khoa. Mỗi chủ đề có thể được thực hiện ở nhiều tiết học, mỗi tiết có thể chỉ thực hiện một hoặc một số bước trong tiến trình sư phạm của bài học. Các nhiệm vụ học tập có thể được thực hiện ở trong hoặc ngoài giờ trên lớp. Ngoài việc tổ chức cho học sinh thực hiện các nhiệm vụ học tập ở trên lớp, cần chú trọng giao nhiệm vụ học tập cho học sinh ở ngoài lớp học và ở nhà.
– Thực hành: tổ chức thực hiện đầy đủ các tiết thực hành qui định trong chương trình. Kiểm tra thực hành lấy một cột điểm hệ số 1, cách tính điểm do tổ chuyên môn thống nhất (có thể chấm 1 phiếu thực hành hoặc lấy trung bình cộng điểm các phiếu chấm thực hành trong học kì…).
+ Tổ bộ môn cần xem lại các TBDH tối thiểu của Bộ GDĐT ban hành để có kế hoạch chi tiết cho các lớp, nếu thiếu thì thay bằng thiết bị khác hoặc sử dụng hệ thống máy tính, máy chiếu.
+ Trong nội dung bài thực hành đầu tiên của lớp 8 và 10, giáo viên nên nhắc nhở phần nội qui của Phòng học bộ môn Hóa học.
– Đảm bảo 100% GV lên lớp có giáo án mới hoặc bổ sung theo hướng đổi mới dạy học và kiểm tra đánh giá theo định hướng phát triển năng lực học sinh; có đủ và cập nhật các thông tin trong hồ sơ sổ sách của tổ (sổ Sinh hoạt tổ chuyên môn, Sổ theo dõi sử dụng đồ dùng dạy học và PHBM), của cá nhân, ghi điểm đúng quy chế, bảo đảm tiến độ, số đầu điểm tối thiểu, sửa chữa điểm (nếu có sai sót, nhầm lẫn) theo quy định. Thực hiện đúng quy định về dạy thêm, học thêm theo hướng dẫn của Sở Giáo dục và Đào tạo (GDĐT).
- Thực hiện hiệu quả các phương pháp và hình thức dạy học, giáo dục theo định hướng phát triển năng lực học sinh
– Xây dựng kế hoạch dạy học các bài học bảo đảm các yêu cầu về phương pháp dạy học, kĩ thuật dạy học, thiết bị dạy học và học liệu, phương án kiểm tra, đánh giá trong quá trình dạy học. Tiến trình dạy học mỗi bài học được xây dựng thành các hoạt động học với mục tiêu, nội dung, cách thức thực hiện và sản phẩm cụ thể để giao cho học sinh thực hiện trong lớp học, ngoài lớp học, ở trường, ở nhà, cơ sở sản xuất, kinh doanh, tại di sản văn hóa và cộng đồng. Tăng cường giao cho học sinh tự nghiên cứu sách giáo khoa và tài liệu tham khảo để tiếp nhận và vận dụng kiến thức; dành nhiều thời gian trên lớp để tổ chức cho học sinh báo cáo, thuyết trình, thảo luận, luyện tập, thực hành, bảo vệ kết quả tự học của mình.
+ Tiến trình dạy học mỗi bài học được xây dựng thành các hoạt động học: Mở đầu (tình huống có vấn đề, giao nhiệm vụ học tập) xác định vấn đề cần giải quyết hoặc nhiệm vụ học tập gắn với kiến thức mới của bài học; Hình thành kiến thức mới (hoạt động với sách giáo khoa, thiết bị dạy học và học liệu để khai thác, tiếp nhận kiến thức mới thông qua kênh chữ, kênh hình, kênh tiếng, vật thật); Luyện tập (câu hỏi, bài tập, thực hành, thí nghiệm) để phát triển các kĩ năng gắn với kiến thức mới vừa học; Vận dụng kiến thức, kĩ năng đã học để giải quyết các tình huống, vấn đề trong thực tiễn.
+ Sử dụng sách giáo khoa, thiết bị dạy học, học liệu phù hợp theo nội dung hoạt động với câu hỏi/lệnh rõ về mục đích, cách thức thực hiện (đọc, nhìn, nghe, nói, làm) và yêu cầu về sản phẩm mà học sinh phải hoàn thành.
– Đẩy mạnh triển khai giáo dục tích hợp khoa học – công nghệ – kĩ thuật – toán (Science – Technology – Engineering – Mathematic: STEM) trong việc thực hiện chương trình giáo dục phổ thông ở những môn học liên quan theo hướng dẫn của Bộ GDĐT, Sở GDĐT, bảo đảm chất lượng, hiệu quả khi triển khai thực hiện, không gây gây hình thức, quá tải đối với giáo viên và học sinh.
– Triển khai có hiệu quả hoạt động nghiên cứu khoa học của học sinh trung học và Cuộc thi khoa học kĩ thuật năm học 2020-2021 theo hướng dẫn.
– Tăng cường sử dụng phòng học bộ môn Hóa học, tích cực ứng dụng công nghệ thông tin phù hợp với nội dung bài học, tổ chức các hoạt động như: thí nghiệm – thực hành cho học sinh, tự làm và sử dụng thiết bị dạy học cho giáo viên,… nhằm khuyến khích giáo viên và học sinh tăng cường sử dụng hợp lí, khai thác tối đa tác dụng của các thiết bị dạy học, phương tiện nghe nhìn, phòng học bộ môn; chủ động tự làm thiết bị dạy học.
- Thực hiện hiệu quả các phương pháp và hình thức kiểm tra, đánh giá theo định hướng phát triển năng lực học sinh
- a) Thực hiện nghiêm việc đánh giá, xếp loại học sinh THCS, THPT theo quy định của Bộ GDĐT tạiThông tư số 58/2011/TT-BGDĐT ngày 12/12/2011, bổ sung, sửa đổi một số điều tại Thông tư số 26/2020/TT-BGDĐT ngày 26/8/2020.
Tổ/nhóm chuyên môn xây dựng kế hoạch kiểm tra, đánh giá kết quả học tập của học sinh phù hợp với kế hoạch giáo dục môn học, hoạt động giáo dục của nhà trường theo định hướng phát triển năng lực, phẩm chất của học sinh.
- b) Thực hiện đánh giá thường xuyên trực tiếp hoặc trực tuyến bằng các hình thức: hỏi – đáp, viết; đánh giá qua hồ sơ học tập, vở hoặc sản phẩm học tập; đánh giá qua việc học sinh báo cáo kết quả thực hiện một dự án học tập, nghiên cứu khoa học kĩ thuật, báo cáo kết quả thực hành, thí nghiệm; đánh giá qua bài thuyết trình về kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập.
- c) Việc kiểm tra, đánh giá định kì, gồm kiểm tra, đánh giá giữa kì và kiểm tra, đánh giá cuối kì, được thực hiện thông qua: bài kiểm tra (trên giấy hoặc trên máy tính), bài thực hành, dự án học tập.
– Đối với bài kiểm tra, đánh giá bằng điểm số thông qua bài kiểm tra trên giấy hoặc trên máy tính: đề kiểm tra phải được xây dựng theo ma trận, đặc tả câu hỏi tự luận, trắc nghiệm khách quan hoặc trắc nghiệm khách quan kết hợp với tự luận cần biên soạn theo mức độ cần đạt của chương trình môn học, hoạt động giáo dục.
– Đối với kiểm tra, đánh giá bằng bài thực hành, hoặc dự án học tập: yêu cầu cần đạt của bài thực hành hoặc dự án học tập phải được hướng dẫn cụ thể bằng bảng kiểm các mức độ đạt được phù hợp với 4 mức độ nhận biết, thông hiểu, vận dụng, vận dụng cao của các kiến thức, kĩ năng được sử dụng.
– Căn cứ vào mức độ cần đạt của chương trình môn học, hoạt động giáo dục, mức độ phát triển năng lực của học sinh, nhà trường xác định tỉ lệ các câu hỏi, bài tập theo 4 mức độ yêu cầu trong các bài kiểm tra, đánh giá đảm bảo sự phù hợp với đối tượng học sinh và tăng dần tỉ lệ các câu hỏi, bài tập ở mức độ yêu cầu vận dụng, vận dụng cao; có hướng dẫn cụ thể trước khi tổ chức thực hiện.
- d) Đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin trong đổi mới hình thức, phương pháp kiểm tra, đánh giá; chuẩn bị tốt các điều kiện để từng bước triển khai các hoạt động kiểm tra, đánh giá, thi trực tuyến, bảo đảm chất lượng, hiệu quả.
- 4. Sinh hoạt tổ, nhóm chuyên môn
- a) Thực hiện sinh hoạt tổ chuyên môn theo từng cụm trường
– Đối với cấp THCS: Các phòng GDĐT phân công, theo dõi chỉ đạo việc sinh hoạt chuyên môn của các trường THCS trực thuộc. Nội dung sinh hoạt cụm trường THCS chủ yếu tập trung trao đổi các chuyên đề về chuyên môn; đổi mới PPDH, KTĐG; chuẩn hóa câu hỏi trắc nghiệm; xây dựng kế hoạch dạy học theo chủ đề dạy học, chủ đề tích hợp liên môn gắn với các môn học khác
– Đối với cấp THPT: Tổ chức sinh hoạt chuyên môn theo cụm trường.
+ Cụm 1: Trường THPT chuyên Lê Quý Đôn (Trưởng cụm); Trường THPT Ngũ Hành Sơn; Trường THPT Võ Chí Công; Trường THPT Nguyễn Hiền; Trường THPT Cẩm Lệ; Trường THPT Hòa Vang; Trường THPT Ông Ích Khiêm; Trường THPT Quang Trung; Trường THPT FPT.
+ Cụm 2: Trường THPT Phan Châu Trinh (Trưởng cụm); Trường THPT Hoàng Hoa Thám; Trường THPT Tôn Thất Tùng; Trường THPT Ngô Quyền; Trường THPT Phan Thành Tài; Trường THPT Sơn Trà; Trường THPT Nguyễn Văn Thoại; Trường THCS&THPT Nguyễn Khuyến; Trường Phổ thông Hermann; Trường THPT Hiển Nhân.
+ Cụm 3: Trường THPT Trần Phú (Trưởng cụm); Trường THPT Thái Phiên; Trường THPT Nguyễn Trãi; Trường THPT Phạm Phú Thứ; Trường THPT Thanh Khê; Trường THPT Liên Chiểu; Trường THPT Nguyễn Thượng Hiền; Trường THPT Sky line; Trường THPT Khai Trí.
– Nội dung sinh hoạt: Sinh hoạt chủ yếu tập trung trao đổi các chuyên đề về chuyên môn; đổi mới PPDH xây dựng kế hoạch bài học theo hướng phát triển phẩm chất, năng lực học sinh, đổi mới kiểm tra đánh giá; chuẩn hóa câu hỏi trắc nghiệm; xây dựng kế hoạch dạy học theo chủ đề dạy học… Sau các buổi SHCM, giáo viên nghiên cứu vận dụng, đúc kết, rút kinh nghiệm những vấn đề liên quan để áp dụng vào các giờ dạy hàng ngày của mình.
+ Phân công sinh hoạt chuyên môn năm học 2020-2021
| Học kì I năm học 2020-2021 | Học kì II năm học 2020-2021 | |
| Cụm 1 | Ông Ích Khiêm | Võ Chí Công |
| Cụm 2 | Nguyễn Khuyến | Sơn Trà |
| Cụm 3 | Trần Phú | Thanh Khê |
+ Thành phần: đảm bảo 100% giáo viên của tổ chuyên môn các trường trong cụm (không có giờ dạy) tham dự đầy đủ. Sau khi các trường có giấy mời dự sinh hoạt cụm gửi danh sách giáo viên tham dự buổi sinh hoạt cụm cho trường tổ chức.
– Tổ chức thực hiện:
+ Trường tổ chức sinh hoạt cụm chủ động phối hợp với cụm trưởng và các trường thành viên lựa chọn chủ đề, nội dung phù hợp, xây dựng kế hoạch chương trình của buổi sinh hoạt.
+ Sau khi thống nhất, trường tổ chức sinh hoạt cụm thông báo kế hoạch cụ thể bằng văn bản đã được nhà trường phê duyệt cho chuyên viên phụ trách bộ môn của Sở GDĐT (Ông Phan Thanh Giàu, E-mail: giaupt@danang.gov.vn) trước 1 tuần để Sở GDĐT sẽ có công văn gửi các trường trong cụm mời tham dự buổi sinh hoạt.
+ Đưa nội dung sinh hoạt lên mail chung bộ môn: hoahocdn2018@gmail.com trước 3 ngày khi tiến hành buổi sinh hoạt cụm.
- b) Thực hiện sinh hoạttổ/nhómchuyên môn tại trường
– Tiếp tục đổi mới sinh hoạt tổ/nhóm chuyên môn trong các cơ sở giáo dục trung học dựa trên nghiên cứu bài học
– Nội dung sinh hoạt tổ/nhóm cần tập trung vào các vấn đề chuyên môn như biên soạn lại phân phối chương trình, xây dựng các chủ đề dạy học, chủ đề tích hợp, liên môn; trao đổi việc đổi mới phương pháp dạy học, kiểm tra đánh giá; phân tích đánh giá tiết dạy, xây dựng ma trận đề chung của tổ, xây dựng ngân hàng đề chung của tổ, xây dựng đề cương ôn tập chung cả tổ,… Đối với các trường THPT, ngay từ đầu năm học, các tổ/nhóm chuyên môn cần ưu tiên đưa chủ đề đổi mới phương pháp dạy học, phương pháp ôn tập để nâng cao chất lượng môn Hóa học lớp 12 đáp ứng yêu cầu của Kì thi tốt nghiệp THPT vào kế hoạch sinh hoạt chuyên môn của năm học.
– Triển khai thực hiện Công văn số 5555/BGDĐT-GDTrH ngày 08/10/2014 của Bộ GDĐT về việc hướng dẫn sinh hoạt chuyên môn về đổi mới phương pháp dạy học và kiểm tra, đánh giá; tổ chức và quản lí các hoạt động chuyên môn của trường trung học qua mạng.
– Tổ chức dạy học minh họa, dự giờ, rút kinh nghiệm. Tiết dạy minh họa là sản phẩm chung của cả tổ/nhóm chuyên môn; vì vậy không tổ chức đánh giá năng lực giáo viên dạy minh họa. Những thành công, hạn chế của giờ dạy minh họa sẽ được học tập, rút kinh nghiệm chung cho giáo viên trong tổ/nhóm chuyên môn.
– Tổ trưởng, nhóm trưởng chuyên môn tăng cường kiểm tra, dự giờ theo quy định, đột xuất để nâng cao chất lượng bộ môn.
- 5. Một số hoạt động chuyên môn khác
- a)Kiểm tracuối học kì
– Sở tiếp tục ra đề kiểm tra cuối học kì I, cuối năm chung toàn thành phố môn Hóa 9 và Hóa 12 theo hình thức trắc nghiệm khách quan đối với lớp 12 và tự luận đối với lớp 9.
– Môn Hóa học 10, 11 các trường THPT chỉ đạo tổ chức kiểm tra theo đề chung của trường, kết hợp cả 2 hình thức. Môn Hóa học 8 phòng GDĐT các quận, huyện chỉ đạo thực hiện phù hợp với đặc điểm tình hình của địa phương.
- b)Thi học sinh giỏi cấp thành phố
– Thực hiện chương trình thi học sinh giỏi ban hành từ năm học 2011-2012 của Sở.
– Đối với Hóa 9, không tổ chức thi riêng phần thực hành, sẽ tăng cường các câu hỏi, bài tập thực hành kết hợp trong bài thi lí thuyết.
– Trường THPT chuyên Lê Quý Đôn, tiếp tục tăng cường việc bồi dưỡng các đội tuyển học sinh giỏi các bộ môn lớp 10 và lớp 11 để chuẩn bị tốt cho việc tham gia các kì thi học sinh giỏi lớp 12 cấp thành phố, quốc gia và quốc tế. Tổ chức bồi dưỡng thực hành trong kì thi học sinh giỏi quốc gia lớp 12 theo hướng dẫn của Bộ GDĐT.
– Giới hạn nội dung:
+ Thi học sinh giỏi Hóa lớp 12: Hết bài Hợp chất của crom. Hình thức thi: 100% trắc nghiệm khách quan, đề thi gồm có 50 câu. Thời gian: 90 phút.
+ Thi học sinh giỏi Hóa lớp 9: Hết bài axit axetic. Hình thức thi: tự luận, đề thi gồm có 5 câu, mỗi câu có thể có nhiều ý. Thời gian: 150 phút.
Trên đây là một số nhiệm vụ trọng tâm của bộ môn Hóa học trong năm học 2020-2021, các phòng GDĐT, các trường, các tổ chuyên môn cần triển khai đến từng GV và có kế hoạch tổ chức thực hiện có hiệu quả theo đúng chỉ đạo. Trong quá trình triển khai, nếu có vướng mắc hoặc đề nghị đối với Sở GDĐT, cụm trưởng, các trường phản ánh bằng văn bản qua địa chỉ Email nói trên./.